Nội dung chính
Do một vụ bê bối thực phẩm, các quán pate truyền thống trên phố Chùa Hàng, Hải Phòng, đã mất tới 40% doanh thu chỉ trong vòng ba ngày.
Sự sụt giảm doanh thu sau vụ bê bối đồ hộp
Ngày đầu tháng, bà Nguyễn Thị Bình – chủ quán bánh mì pate Thu Béo (số 2 Chùa Hàng) đã phải chuẩn bị hàng cho khách đặt từ Hà Nội. Tuy nhiên, doanh số bán hàng hằng ngày giảm mạnh, chỉ còn khoảng 60% so với mức bình thường. “Trong ba ngày gần đây, lượng bán giảm khoảng 40%”, bà Bình chia sẻ.
Bà Liên, chủ một quán bánh mì pate Cột Đèn khác, cũng gặp tình trạng tương tự: “Hôm nay cuối tuần, dù có nhiều khách du lịch, tôi vẫn chỉ bán được một vài hộp pate đóng sẵn, còn lại còn tồn kho tới trưa.”
Nguồn gốc tranh chấp thương hiệu “Pate Cột Đèn”
Lịch sử và ý nghĩa địa phương
Phố Chùa Hàng đã tồn tại hàng chục quán bán pate truyền thống từ những năm 1970, với biển hiệu “Pate Cột Đèn” – một tên gọi đã trở thành biểu tượng ẩm thực địa phương. Tên gọi xuất phát từ một quán lâu đời tại ngã tư Chùa Hàng – Tô Hiệu, sau này được các cửa hàng xung quanh sao chép để duy trì thương hiệu chung.
Vào năm 2025, Công ty Đồ hộp Hạ Long ra mắt sản phẩm pate đóng hộp bằng sắt mang cùng tên “Pate Cột Đèn”. Sản phẩm công nghiệp này nhanh chóng chiếm thị phần lớn, nhưng lại gây nhầm lẫn khi bị phát hiện sử dụng thịt lợn nhiễm bệnh.
Vụ án thực phẩm: Thịt lợn nhiễm bệnh và hậu quả pháp lý
Theo thông tin của Cảnh sát kinh tế TP Hải Phòng, tháng 9/2025, lực lượng đã thu giữ 1,2 tấn thịt lợn không rõ nguồn gốc, nhiễm virus tả lợn châu Phi (ASF). Từ khối lượng này, Công ty Đồ hộp Hạ Long đã chế biến hơn 1,7 tấn pate – tương đương khoảng 14.000 hộp – và xuất bán trong ngày 6‑7/9/2025.
Không chỉ pate, hơn 4.000 kg chả giò rế, 3.000 kg chả giò đặc biệt, 13.000 kg bì heo và 8.000 kg da gà đông lạnh của công ty cũng dương tính với virus ASF và vi khuẩn Salmonella spp. Các sản phẩm này đã bị tiêu hủy toàn bộ vào tháng 11/2025.
Cuối cùng, công ty và 9 cá nhân, trong đó có Bùi Đức Trọng (46 tuổi), đã bị khởi tố về vi phạm quy định an toàn thực phẩm.
Tác động tới người tiêu dùng và giải pháp đề xuất
Khách hàng địa phương như chị Hương Giang (quận Lê Chân) vẫn ưu tiên mua pate làm tại chỗ, vì “mỗi nhà một vị, mùi thơm riêng”. Tuy nhiên, sự nhầm lẫn giữa pate thủ công và pate công nghiệp đã khiến một bộ phận người tiêu dùng hoang mang.
Các chủ quán mong muốn Sở Du lịch Hải Phòng và các cơ quan quản lý có biện pháp bảo hộ thương hiệu “Pate Cột Đèn” để tránh việc nhầm lẫn trong tương lai. Đề xuất bao gồm: đăng ký chỉ dẫn địa lý (GI) cho sản phẩm truyền thống, thiết lập nhãn hiệu riêng cho các nhà sản xuất thủ công và tăng cường kiểm tra an toàn thực phẩm tại các điểm bán lẻ.
Trong khi đó, một số khách hàng ở Hà Nội như anh Xuân Toàn vẫn tin tưởng vào nguồn cung địa phương và nhờ người thân ở Hải Phòng mua hộ, chứng tỏ niềm tin vẫn còn tồn tại nếu thông tin được truyền đạt rõ ràng.
Kết luận
Vụ bê bối đồ hộp đã làm giảm mạnh doanh thu của các quán pate truyền thống, nhưng đồng thời cũng là lời cảnh tỉnh về tầm quan trọng của việc bảo vệ thương hiệu địa phương và nâng cao tiêu chuẩn an toàn thực phẩm. Khi người tiêu dùng được giáo dục đúng cách, “Pate Cột Đèn” – một di sản ẩm thực của Hải Phòng – vẫn có thể duy trì vị thế và niềm tự hào của người dân.
Lê Tân
